English
Bialtur
BialturBialtur
HOMEO FIRMIEKONTAKT

Białoruś

 

Pierwsze osady na terytorium obecnej Białorusi pojawiały się w IX w. Z okresu początków osadnictwa zachowały się Sobór Sofijski w Kijowie oraz Cerkiew Kolożska w Grodnie. W XIII w. nastąpiło zjednoczenie księstw białoruskich w Wielki Księstwo Litewskie, jedno z największych i najbardziej liczących się państw w Europie.

 

no_1_400Pierwszą stolicą Księstwa został Nowogródek, w którym do dzisiaj na górze zamkowej częściowo zachowały się ruiny zamku Książąt Litewskich. W XVI w. Wielkie Księstwo Litewskie i Królestwo Polskiej utworzyły konfederację, która przetrwała przez ponad dwa stulecia. Z tego okresu zachowały się m. in. zamki w Lidzie i Grodnie oraz zespoły zamkowo – parkowe w Mirze i Nieświeżu wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa Ludzkości UNESCO.
Od 1991 roku Republika Białorusi jest niepodległym państwem, zachowującym ścisłe więzi polityczne i ekonomiczne z Rosją. Większość mieszkańców Białorusi to Chrześcijanie. Głównymi świętami religijnymi są Boże Narodzenie i Wielkanoc, które obchodzi się tutaj dwa razy - według katolickiego i prawosławnego kalendarza religijnego. Obchodzi się tutaj święta ludowe wywodzące się z pogańskich tradycji. Jednym z nich jest Noc Kupały, której jednym z rytuałów jest poszukiwanie kwiatu paproci. no_2_400_01Osobie, która go znajdzie szczęście będzie sprzyjało przez cały rok. Każdego lata w zamkach w Lidzie, Mirze, Nowogródku, Nieświeżu odbywają się turnieje rycerskie oraz międzynarodowe festiwale kultury średniowiecznej, podczas których widzowie mogą spróbować rzemiosła średniowiecznego, posłuchać muzyki, czy przymierzyć suknie dam lub zbroje rycerzy.
Zabytki i obiekty wpisane na listę Światowego Dziedzictwa Ludzkości UNESCO:

NOWOGRÓDEK


no_3_400Pierwsze wzmianki o Nowogródku w kronikach historycznych pochodzą z 1044 r. Przez pierwsze dwa stulecia istnienia miasto było znane jako najbogatsza osada nad Niemnem. W XIII w. miasto zostało stolicą Wielkiego Księstwa Litewskiego. Tutaj odbyła się koronacja pierwszego księcia Wielkiego Księstwa Litewskiego. Wygodne położenie geograficzne sprzyjało rozwojowi miasta. Obecnie Nowogródek jest celem wycieczek miłośników twórczości Adama Mickiewicza. Niedaleko Placu centralnego miasta w dawnej siedzibie Mickiewiczów mieści się muzeum imienia sławnego pisarza.
no_4_400Na górze zamkowej zachowały się ruiny zamku Wielkich Książąt Litewskich. Budowę zamku rozpoczął Mendoga, pod koniec XVI w. posiadał on 7 wież i był uważany za nieprzystępną twierdzę. Niestety podczas wojny rosyjsko - szwedzkiej zamek uległ zniszczeniu. Obok góry zamkowej dobrze widoczny jest kościół farny wzniesiony w XVII w. w stylu barokowym w miejscu kościoła z XV w. założonego przez Księcia Witolda. W tym kościele w 1422 r. Król Jagiełło w wieku 70 lat ożenił się, po raz czwarty, z szesnastoletnią Zofią Golszańską. We wnętrzu kościoła mieści się kaplica 11 sióstr nazaretanek rozstrzelanych przez Niemców w 1943 r. Kopiec Adama Mickiewicza znajduje się po drugiej stronie góry zamkowej. Kurhan na cześć wielkiego poety został usypany z inicjatywy komitetu Mickiewiczowskiego. Ziemia była zwożona przez wielbicieli twórczości Mickiewicz z krajów, w których mieszkał i tworzył wielki poeta.

 

LIDA

zamek_400Miasto powstało jako niewielka osada handlowców i rzemieślników obok zamku. Na przestrzeni stuleci było niszczone i rabowane. W trakcie wojny Północnej ogień strawił większość budynków miasta. Głównym zabytkiem miasta jest zamek, który wznosi się nad jego centrum.
Inicjatorem budowy fortyfikacji był Wielki Książe Giedymin, który w 1323 roku wysłał do miast północnych Niemiec posłów zapraszających rzemieślników i murarzy do Lidy. walka_400Przed rozpoczęciem budowy na błotnistym terenie usypano wzgórze w miejscu gdzie rzeka Kamionka wpływa do Lideji. Prace prowadzono przez ok. 7 lat. Grubość ścian z kamienia polnego i cegły w dolnych partiach zamku sięga 2 metrów. W górnych partiach, w galeriach bojowych ściany są cieńsze. W pierwszej połowie XIV w. zamek posiadał jedną wieżę. Wnuk Giedymina – Książe Witold rozbudował zamek i uczynił z niego największą twierdzę Wielkiego Księstwa Litewskiego. Na przestrzeni wieków warownię bezskutecznie próbowali zdobyć m. in. Krzyżacy i wesele_400Tatarzy. W czasie wojen ze Szwedami zniszczeniu uległy obie wieże. W 1953 r. zamek został wpisany na listę pomników architektury, a 20 lat późnej rozpoczęto jego renowację. Zamek został wpisany na listę Światowego Dziedzictwa Ludzkości UNESCO. Latem organizowane są tu festyny, festiwale folklorystyczne i muzyczne, oraz przedstawienia teatralne. W muzeum zlokalizowanym w zamku eksponowane są dokumenty i eksponaty obrazujące historię regionu i samego zamku.

 

 

 

MIR
mir_1_400Wieś została założona przed 1345 rokiem. Pierwsze wzmianki o osadzie pojawiły się już w 1395 r., gdy została spustoszona przez Krzyżaków. Stanowiła wówczas własność Książąt Litewskich. Na przełomie XV i XVI w. Marszałek nadworny litewski J. Illinicz buduje tu zamek, który później staje się rezydencją Radziwiłłów. W rękach Radziwiłłów zamek pozostaje do początku XIX w. Zniszczony podczas wojen Szwedzkich, zostaje odbudowany na początku XVIII w., po czym w 1812 roku zostaje zniszczony przez Rosjan. Rodzina Mirskich, która była właścicielem zamku do 1939 r. mir_4_400odbudowała go. Od 1991r. kiedy Białoruś odzyskała niepodległość, trwa restauracja zamku, w którym umieszczono muzeum. Zamek w Mirze wpisano na listę Światowego Dziedzictwa Ludzkości UNESCO.
Monumentalna budowla pierwotnie w stylu gotyckim posiadała pięć wież i był otoczona fosą. Grube na 3 m i wysokie na 13 m mury miały chronić jego mieszkańców przed najeźdźcami. Położony na płaskim terenie obok miasteczka z trzech stron otoczony jest fosą a z czwartej rozlewiskami rzeki Miranki.
mir_3_400Miasto zyskało sławę dzięki założonej w 1815r. instytucji Mir Jesziwa – renomowanemu centrum kultury żydowskiej, która działała do 1939 r. Obok zamku znajduje się park z prawosławną kaplicą grobową Światopełek-Mirskich z 1904 r. Nieopodal gotycko-renesansowy kościół Św. Mikołaja wybudowany w latach 1599-1605. W centrum miasta odrestaurowano kamieniczki należące przed II wojną światową do diaspory żydowskiej.


 

 

NIEŚWIEŻ
n_1_400Najstarsze wzmianki o grodzie pochodzą z XII w. Dobra Nieświeskie przeszły we władanie Radziwiłłów w 1533 r., kiedy na mocy ugody rodzinnej otrzymali je Mikołaj i Jan Radziwiłłowie. Zamek, który wybudowali po tym jak otrzymali te ziemie początkowo składał się z trzech oddzielnych budynków okalających dziedziniec, otoczony wałem ziemnym z bastionami i głęboką fosą. Po późniejszych przebudowach budynki zostały połączone w jeden, w którego architekturze dopatrzyć się można elementów renesansu i baroku. Fasadę ozdobiono płaskorzeźbami oraz wysokim frontononem z herbem Radziwiłłów. Wjazd na dziedziniec wiedzie przez przerzucony przez fosę most (dawniej zwodzony) i bramę z ośmioboczną wieżą zegarową. We wnętrzu częściowo zachował się dawny wystrój m. in. kominki i piece oraz parkiety. U podnóża zamku znajdują się dwa stawy nad brzegami, których rozciąga się największy na terytorium Białorusi zespół parków założonych w latach 1879 – 1914 o łącznej powierzchni ok. 100 ha.

n_2_400Po przyjęciu przez kolejne pokolenia Radziwiłłów kalwinizmu, Nieśwież stał się głównym centrum kalwinizmu na Litwie. W XVIII w. utworzono tutaj Kolegium Jezuickie. W 1793 po II rozbiorze Rzeczpospolitej Nieśwież został zagarnięty przez Rosję. W okresie międzywojennym miasto było siedzibą 27-go Pułku Ułanów im. Stefana Batorego.
Uwagę zwraca Brama Słucka wybudowana w 1690 r., jako element fortyfikacji miejskich. Po rozebraniu murów miejskich bramę przebudowano w XVIII w. dzięki czemu nabrała charakteru barokowego. Obecbie jest to dwukondygnacyjny budynek z łukowatym przejazdem w dolnej kondygnacji oraz balkonem w górnej.
Warto również zwrócić uwagę na Ratusz i przylegające do niego hale targowe wybudowane w 1569 r. Ratusz został kilkakrotnie przebudowany w wyniku, czego stracił swój pierwotny wygląd. Jest budowlą dwupiętrową zbudowaną na planie prostokąta, przykryty wysokim dwuspadowym dachem. Hale targowe pierwotnie były symetrycznie rozmieszczone po obu stronach ratusza, w XVIII w. w trakcie przebudowy dobudowano trzeci rząd kramów z tyłu ratusza.
W pojezuickim kościele p.w. Bożego Ciała kaznodzieją i spowiednikiem był późniejszy męczennik i n_3_400_02święty jezuita Andrzej Bobola. Kościół zbudowany w latach 1584-93 jest trójnawową bazyliką zwieńczoną wysoką kopułą. Wnętrze bogato zdobione freskami wykonanymi w latach 1750-70 przez nadwornego malarza Radziwiłłów D. K. Heskiego, który jest również autorem obrazu „Ostatnia Wieczerza” znajdującego się w ołtarzu głównym. W nawach kościoła znajdują się nagrobki Radziwiłłów. W krypcie pod kościołem pochowano ponad 100 członków rodziny Radziwiłłów, wszyscy spoczywają w identycznych trumnach z desek brzozowych opieczętowanych plombami z herbem rodowym.

 

 

 

KANAŁ AUGUSTOWSKI
kana322.1_400Budowa Kanału Augustowskiego była skutkiem wojny celnej pomiędzy Królestwem Polskim i Rosją a Prusami. Aby ominąć port w Gdańsku i nie płacić wysokich ceł Prusom z inicjatywy ówczesnego Ministra Skarbu – Księcia Franciszka Ksawerego Druckiego-Lubeckiego wiosną 1823 r. Ignacy Prądzyński rozpoczął prace nad projektem Kanału Augustowskiego, który miała połączyć dorzecza Narwi i Niemna. Prace rozpoczęto w lipcu 1824 r., a zakończono w 1838 r. Rozpoczęto od uregulowania koryt Biebrzy i Netty, usypania wałów i utworzenia dróg holowniczych. Wzdłuż kanału wybudowano 2 cegielnie (jedną w Augustowie, drugą na Hańczy), które dostarczały surowca do budowy śluz, żelaza kutego i lanego dostarczała huta Karola Brzostowskiego w Krasnymborze. Wzdłuż trasy kanału powstały warsztaty kowalskie ślusarskie, stolarskie, co znacznie ożywiło region gospodarczo. Aby nie przeciągać budowy kanał podzielono na kilka odcinków, których budową kierowali poszczególni oficerowie inżynierii. Cykl budowy jednej śluzy nie przekraczał 2 lat. W pracach budowlanych uczestniczyło jednocześnie od 4 do 7 tys. osób. Większość prac wykonywano ręcznie lub za pomocą prymitywnych urządzeń. kana322_347luza_blisko_400
Budując śluzy dbano by były one jednocześnie praktyczne i estetyczne. Na zewnątrz wykładano je czerwoną cegłą łącząc ją z białym piaskowcem, co nawiązywało do barw narodowych. System śluz, jazów i upustów zaprojektowano, by zapewnić odpowiedni poziom wody i umożliwić żeglowność kanałem. Aby komora śluzy napełniła się wodą śluzowy najpierw musi otworzyć luki wrót, podnosząc zastawki ręcznymi lewarkami. Następnie śluzowy otwiera wrota, pchając długie dyszle, które stanowią przeciwwagę dla ciężkich wrót.
Całkowita długość Kanału wynosi 101,2 km, na tym odcinku wybudowano 18 śluz (trzykomorowa – Niemnowo, dwukomorowa – Paniewo, pozostałe to śluzy jednokomorowe). W Polsce znajduje się 14 śluz, w tym jedna dwukomorowa.
Podczas drugiej wojny światowej kanał uległ znacznym zniszczeniom. Remont odcinka kanału znajdującego się w granicach Polski rozpoczęto wkrótce po zakończeniu wojny, Białoruski odcinek kanału musiał poczekać na to dłużej. Obecnie wygląd zbliży do oryginałów zachowało 9 śluz znajdujących się na terytorium Polski.
W 1797 roku kanał od śluzy Dębowo, do granicy z Białorusią został wpisany do rejestru zabytków.

kana322_400Po rekonstrukcji w latach 2004-2005 odcinek kanału znajdujący się po stronie Białoruskiej ma ok. 25 km długości. Znajdują się tu 4 śluzy, w tym jedna czterokomorowa (czwartą komorę dobudowano podczas rekonstrukcji) – Niemnowo. Odbudowę kanału przeprowadzono na podstawie dziewiętnastowiecznych rysunków i planów. Zachowano pierwotny wygląd śluz, wykorzystano metody umocnienia koryta opracowane jeszcze za czasów Prądzyńskiego. W trakcie renowacji wydłużono kanał o ok. 2 km kopiąc na trasie nowe stawy i zatoki. W sezonie letnim kursują tu prom i parowiec, organizowane są spływy kajakowe.

 

© Copyright by Bial-tur 2007